Φωνή

 

Φωνές ονομάζονται οι ομάδες μορφολογικών τύπων ενός ρήματος. Υπάρχουν δύο φωνές, η ενεργητική και η παθητική. Η παθητική χρησιμοποιείται σε σύγκριση με την ενεργητική φωνή πολύ σπανιότερα.

 

Παραδείγματα φωνή
Der Mechaniker repariert den Motor. ενεργητική
Der Motor wird repariert. παθητική

 

Στα γερμανικά διακρίνουμε στην παθητική δύο κατηγορίες, το Vorgangspassiv (ή αλλίως το werden-Passiv) και το Zustandspassiv (ή αλλίως το sein-Passiv) που χρησιμοποιείται πιο σπάνια και θα το πραγματευτούμε ξεχωριστά. Όταν αναφερόμαστε από εδώ και στο εξής στην παθητική εννοούμε την πρώτη κατηγορία, δηλαδή το Vorgangspassiv.

 


 

Διαφορές ενεργητικής - παθητικής φωνής

 

Οι διαφορές μεταξύ ενεργητικής και παθητικής φωνής βρίσκονται εκτός από τους τύπους στον τρόπο προβολής της ενέργειας που εκφράζει το ρήμα και στον τρόπο προβολής του "δράστη" αυτής της ενέργειας.

 

Παραδείγματα φωνή ενέργεια δράστης
Der Mechaniker repariert den Motor. ενεργητική ναι ναι
Der Motor wird repariert. παθητική ναι όχι / (ναι*)
Der Motor ist repariert. Zustandspassiv όχι όχι

 

* Η αναφορά του δράστη στην παθητική φωνή είναι δυνατή, γίνεται όμως σπάνια, γιατί στην παθητική στο επίκεντρο βρίσκεται η ενέργεια κι όχι ο δράστης. Αν ο δράστης είναι σημαντικός, τότε επιλέγεται η ενεργητική φωνή.

 


 

 

Σχηματισμός τύπων

 

Για το σχηματισμό των τύπων της παθητικής φωνής χρησιμοποιείται το βοηθητικό ρήμα werden μαζί με τη μετοχή παρακειμένου του ρήματος. Το Zustandspassiv σχηματίζεται με το βοηθητικό sein και τη μετοχή παρακειμένου του ρήματος.

 

φωνή σχηματισμός τύπων
Vorgangspassiv werden + μετοχή παρακειμένου
Zustandspassiv sein + μετοχή παρακειμένου

 


 

 

Στη μετατροπή της ενεργητικής σύνταξης στην παθητική σημαντική είναι η συντακτική δομή της ενεργητικής πρότασης. Αν υπάρχει αντικείμενο σε αιτιατική η μετατροπή γίνεται σύμφωνα με τους κανόνες της προσωπικής παθητικής, αλλιώς σύμφωνα με τους κανόνες της απρόσωπης παθητικής.

 

ενεργητική φωνή   παθητική φωνή
Er isst eine Pizza.
μετατροπή
Eine Pizza wird gegessen. προσωπική παθητική
Man wartet lange. Es wird lange gewartet. απρόσωπη παθητική

 


 

 

Οι ίδιοι κανόνες μετατροπής μιας ενεργητικής πρότασης στην παθητική ισχύουν και για προτάσεις που περιέχουν Modalverb. Τα ίδια τα Modalverben δεν σχηματίζουν παθητικούς τύπους, μπορούν όμως να συνδεθούν με ένα παθητικό απαρέμφατο.

 

  σχηματισμός
παθητική με Modalverb Modalverb + παθητικό απαρέμφατο

 

 

Ας δούμε δύο παραδείγματα:

 

ενεργητική φωνή   παθητική φωνή
Er muss eine Pizza backen.
μετατροπή
Eine Pizza muss gebacken werden. προσωπική παθητική
Man muss lange warten. Es muss lange gewartet werden. απρόσωπη παθητική

 


 

 

Εκτός από την παθητική φωνή (δηλαδή του werden-Passiv) μπορούν και άλλες δομές να εκφράσουν την παθητική. Πρόκειται για τις λεγόμενες εναλλακτικές δομές απόδοσης της παθητικής.

 

Οι εναλλακτικές δομές απόδοσης της παθητικής χωρίζονται σε δύο ομάδες, η πρώτη αποδίδει την παθητική χωρίς τη χρήση Modalverb, η δεύτερη με τη χρήση Modalverb.

Παρακάτω παρουσιάζονται συνοπτικά όλες οι δομές εναλλακτικής διατύπωσης της παθητικής:

 

Εναλλακτικές δομές απόδοσης της παθητικής χωρίς Modalverb
bekommen, erhalten, kriegen + Partizip II
Funktionsverb + Verbalsubstantiv
Reflexivkonstruktion mit unpersönlichem Subjekt
 
Εναλλακτικές δομές απόδοσης της παθητικής με Modalverb
sich lassen + Infinitiv
sein + zu + Infinitiv
sein + Adjektiv auf -bar, -lich, -fähig